سميعي نژاد ارائه داد: همكاري برد-برد ايران و چين در حوزه معدن و صنايع معدني / ارايه مدل هاي نوين سرمايه گذاري براي توسعه همكاري هاي استراتژيك‌

به گزارش روابط عمومي ايميدرو، سميعي نژاد كه امروز در «كنفرانس ۲۰۲۵ معدنكاري چين» سخنراني مي كرد، به ذكر جزييات توسعه همكاري هاي دو طرف در اين حوزه پرداخت.
وي در اين باره گفت: حضور ما در اين نشست، نشانه‌اي از عزم جمهوري اسلامي ايران براي توسعه همكاري‌هاي پايدار و متوازن با شركاي راهبردي از جمله جمهوري خلق چين در بخش معدن و صنايع معدني است.

معاون وزير صمت اظهار داشت: ايران سرزميني است كه بخش قابل توجهي از تاريخ تمدن، صنعت و فناوري بشر در بستر آن شكل گرفته است. در اين سرزمين، زمين نه‌تنها خاستگاه تمدن، بلكه منبعي غني از ذخاير و فرصت‌هاي معدني در مقياس جهاني است.

به گفته وي، براساس آخرين مطالعات زمين‌شناسي، ايران بيش از ۶۳ ميليارد تن ذخاير قطعي معدني دارد و از نظر تنوع مواد معدني، در ميان كشورهاي برجسته معدني جهان قرار گرفته است.

رييس هيات عامل ايميدرو درباره ويژگي هاي معادن ايران گفت: جايگاه ايران و پتانسيل هاي معدني
در جهان ۴۸ محيط مستعد كانه‌زايي شناسايي شده و ايران به‌تنهايي ۳۵ محيط از اين مجموعه را در اختيار دارد. از ميان ۱۱۴ تيپ معدني شناخته‌شده جهاني، ۸۹ تيپ در ايران وجود دارد و از ۱۱۲ نوع ماده معدني در جهان، ۷۵ نوع در ايران شناسايي و بهره‌برداري مي‌شود.

وي افزود: اين تنوع و غنا، ايران را به يكي از معدود كشورهاي جهان تبديل كرده است كه تقريباً در تمامي گروه‌هاي فلزي، غيرفلزي، انرژي‌زا و مصالح ساختماني داراي ظرفيت بالفعل و بالقوه است.

ذخاير ۷۰مبلبارد تني معادن
معاون وزير صمت ادامه‌داد: مجموع ذخاير قطعي معادن كشور حدود ۷۰ ميليارد تن برآورد مي‌شود و سالانه نزديك به 600 ميليون تن مواد معدني استخراج مي‌شود.

سميعي نژاد در ادامه گفت: در ميان ذخاير فلزي،سنگ‌آهن با ذخيره بيش از ۳ ميليارد تن، رتبه نهم جهان را براي ايران رقم زده است.

به گفته وي، مس با ذخيره حدود ۷ ميليارد تن كانسنگ يا بيش از 66 ميليون تن مس محتوي، ايران را در رتبه ششم جهان قرار داده است.

معاون وزير صمت همچنبن گفت: روي و سرب با مجموع ذخاير ۲۸ ميليون تن در رتبه ششم جهاني قرار دارند.

وي ادامه داد: كروميت ايران نيز با بيش از ۱۱ ميليون تن ذخيره قطعي در ميان ۱۰ كشور نخست دنيا است.

سميعي نژاد درباره ذخاير طلا ايران اظهار داشت: در حوزه طلا، ذخاير شناسايي‌شده ايران حدود ۳۰۰ ميليون تن كانسنگ است و از منظر پراكندگي ژئوشيميايي، كشور در زمره‌ي مناطق داراي پتانسيل بالا براي اكتشافات جديد به شمار مي‌آيد.

وي تاكيد كرد: در مجموع، بيش از يك‌سوم مساحت كشور داراي پتانسيل معدني قابل توجه است.

سميعي نژاد با اشاره به رشد صنايع معدني در ايران گفت؛ روند توسعه صنايع معدني در ايران طي 15 سال گذشته رو به رشد بوده به طوري كه در سال ۱۴۰۳، توليد محصولات معدني و صنايع معدني ايران نشان از پايداري و تنوع توليد در زنجيره ارزش دارد.

وي توليد فولاد فعلي خام كشورمان را بيش از ۳۰ ميليون تن اعلام كرد و افزود؛ توليد محصولات فولادي به حدود ۲۱.۷ ميليون تن مي رسد.
سميعي نژاد توليد كاتد مس را نزديك به ۳۰۰ هزار تن و شمش آلومينيوم را بيش از ۶۰۰ هزار تن اعلام كرد.

وي ادامه داد: توليد آلومينا در ايران به بيش از ۲۳۰ هزار تن و سيمان به بيش از ۷۱ ميليون تن مي رسد.

رئيس هيات عامل ايميدرو درباره افزايش ظرفيت توليد زنجيره معدن در 13 سال گذشته، اظهار داشت: كنسانتره و گندله آهن 3.5 برابر، آهن اسفنجي و فولاد 3 برابر، كنسانتره مس و كاتد مس و شمش آلومينيوم حدود 2 برابر شده كه اين آمار بيانگر حضور فعال ايران در تأمين مواد اوليه و واسطه‌اي براي زنجيره‌هاي صنعتي منطقه است.

توانايي حوزه مهندسي
معاون وزير صمت تاكيد كرد: در حوزه مهندسي و ساخت كارخانه ها نيز تجربه هاي موفقي داريم به گونه اي كه تحقق ظرفيت 52 ميليون تني فولاد در كشور كه عمدتا به روش كوره قوس است طي سال هاي گذشته توسط مهندسان ايراني اجرا و ساخته شده اند.

وي افزود: دانش فني ايجاد شده در حوزه آهن اسفنجي ، پرد(PERED) Persian Reduction Extended Direct reduction دانش به روز و ايراني است كه با توجه به راهبرد صنعت فولاد دنيا در جهت كاهش كربن مي تواند در توسعه سرمايه گذاري در اين زنجيره موثر باشد و ايران مي تواند خدمات مناسب فني و مهندسي در اين خصوص ارائه دهد.

رييس هيات عامل ايميدرو‌ به جايگاه برنامه هفتم اشاره كرد و گفت: دولت جمهوري اسلامي

ايران در چارچوب قانون برنامه هفتم توسعه، بخش معدن را به عنوان يكي از پيشران‌هاي اصلي رشد اقتصادي و اشتغال پايدار معرفي كرده است و هدفگذاري طي اين برنامه تحقق رشد 13 درصدي در اين بخش است كه دستيابي به اين مهم نياز به سرمايه گذاري 40 ميليارد دلاري دارد.
به گفته وي, در اين چارچوب، سياست وزارت صنعت، معدن و تجارت بر جذب سرمايه‌گذاري خارجي با مشاركت بخش خصوصي داخلي از مرحله اكتشاف تا بهره‌برداري متمركز است.

طراحي بسته هاي سرمايه گذاري از سوي ايميدرو‌
سميعي نژاد جايگاه ايميدرو را مورد تاكيد قرار داد و اظهار داشت: هم‌اكنون ايميدرو، به‌عنوان بازوي توسعه‌اي دولت در اين بخش، در حال طراحي و ارائه بسته‌هاي جامع سرمايه‌گذاري است كه شامل پروژه‌هاي اكتشاف، توسعه زيرساخت، احداث كارخانه‌هاي فرآوري و توليد محصولات با ارزش افزوده بالا مي‌شود و اكنون اين بسته‌ها آماده ارائه به سرمايه‌گذاران خارجي، از جمله شركت‌هاي چيني، هستند.

حمايت از سرمايه گذاران خارجي
سميعي نژاد تاكيد كرد: همچنين بر اساس قوانين جاري، سرمايه‌گذاران خارجي در ايران از حمايت‌هاي كامل حقوقي، معافيت‌هاي مالياتي بلندمدت، امكان انتقال سود و اصل سرمايه، و برخورداري از تضمين‌هاي دولتي در چارچوب قانون حمايت از سرمايه‌گذاري خارجي (FIPPA) بهره‌مند خواهند بود.

وي تصريح كرد: ايران امروز با تكيه بر ذخاير غني، نيروي انساني متخصص، زيرساخت‌هاي انرژي رقابتي و حمايت‌هاي قانوني دولت، آماده ورود به مرحله‌اي نو از همكاري‌هاي بين‌المللي در بخش معدن و صنايع معدني است مرحله‌اي كه بر مبناي توسعه پايدار، انتقال فناوري و تأمين متقابل منافع اقتصادي استوار است.

پتانسيل همكاري در مسير جاده ابريشم
معاون وزير صمت همچنين گفت: جمهوري اسلامي ايران و جمهوري خلق چين دو كشور كهن با پيشينه‌اي مشترك در مسير جاده ابريشم هستند؛ مسيري كه امروز در قالب «ابتكار كمربند و راه» جلوه‌اي نو يافته و مي‌تواند به ستون فقرات همكاري‌هاي نوين در عرصه معدن و صنايع معدني تبديل شود.
به گفته وي، در چشم‌انداز مشترك ما، همكاري در بخش معدن تنها يك فعاليت تجاري نيست، بلكه مسير استراتژيكي براي خلق ارزش، انتقال فناوري و تأمين پايدار مواد اوليه صنعتي در مقياس منطقه‌اي و جهاني است.

همكاري در تأمين و ساخت تجهيزات معدني
سميعي نژاد در ادامه اظهار داشت؛ يكي از اولويت‌هاي اصلي ايران، نوسازي ماشين‌آلات معدني و ارتقاي بهره‌وري تجهيزات استخراج و فرآوري است.
در اين حوزه، شركت‌هاي چيني با توانمندي بالا در توليد ماشين‌آلات سنگين معدني، سيستم‌هاي حفاري، حمل‌ونقل و تجهيزات كنترلي، مي‌توانند شريك راهبردي ايران باشند.
رييس هيات عامل ايميدرو افزود: دولت ايران از پروژه‌هايي كه در قالب توليد مشترك، انتقال فناوري يا مونتاژ داخلي تجهيزات معدني طراحي شوند، به‌صورت ويژه حمايت مي‌كند.
اين همكاري‌ها علاوه بر كاهش هزينه واردات، به انتقال دانش فني، اشتغال‌زايي و ايجاد ظرفيت ساخت داخل در ايران منجر خواهد شد.

فروش و مبادله محصولات معدني و فلزي
سميعي نژاد همچنين گفت: ايران با ظرفيت توليد سالانه بيش از ۳۰ ميليون تن فولاد، ۳۰۰ هزار تن كاتد مس، 700 هزار تن آلومينيوم و 70 ميليون تن سيمان يكي از توليد كنندگان بزرگ مواد معدني و فلزي در منطقه است.

تنوع فرصت همكاري با چين
وي افزود: با توجه به رشد تقاضاي چين براي مواد اوليه صنعتي و سياست ايران در تنوع‌بخشي به بازارهاي صادراتي، فرصت‌هاي فراواني براي همكاري در زمينه فروش مستقيم، تهاتر كالايي و ايجاد شبكه‌هاي لجستيكي مشترك وجود دارد.

سميعي نژاد تاكيد كرد: ايران آماده است با بهره‌گيري از بنادر جنوبي خود — به‌ويژه بندرعباس و چابهار — مسيرهاي صادراتي پايدار و كم‌هزينه براي تأمين مواد معدني و فلزي مورد نياز چين فراهم كند.

همكاري در حوزه عناصر نادر خاكي (Rare Earth Elements)
معاون وزير صمت به پتانسيل ايران درباره ذخاير عناصر كمياب معدني اظهار داشت: در سال‌هاي اخير، مطالعات زمين‌شناسي در ايران به شناسايي ذخاير قابل توجهي از عناصر نادر خاكي در استان‌هاي كرمان، يزد و خراسان جنوبي منجر شده است.
اين عناصر در صنايع پيشرفته مانند الكترونيك، خودروهاي برقي، تجهيزات انرژي‌هاي نو و صنايع دفاعي نقش حياتي دارند.
به گفته سميعي نژاد، در اين راستا، جمهوري اسلامي ايران پيشنهاد تشكيل برنامه مشترك تحقيق، اكتشاف و فرآوري عناصر نادر خاكي ايران–چين را ارائه مي‌دهد.
وي ادامه داد: اين برنامه مي‌تواند شامل ايجاد آزمايشگاه‌هاي تحقيقاتي مشترك، تبادل متخصصان و انتقال فناوري فرآوري مواد پيشرفته باشد.

انتقال فناوري و توسعه پروژه‌هاي نوآورانه
رييس هيات عامل ايميدرو تاكيد كرد: سياست دولت ايران حركت از صادرات مواد خام به سمت توليد محصولات با ارزش افزوده بالاتر است.

دعوت براي سرمايه گذاري مشترك
وي گفت: بر اين اساس، ايران از شركت‌هاي چيني دعوت مي‌كند تا در قالب سرمايه‌گذاري مشترك در احداث كارخانه‌هاي فرآوري، پروژه‌هاي R&D، و مراكز نوآوري معدني در ايران مشاركت كنند.
سميعي نژاد تصريح كرد: موضوعاتي مانند بهره‌وري انرژي، كاهش آلايندگي، هوشمندسازي معادن و استفاده از فناوري‌هاي ديجيتال در اكتشاف و بهره‌برداري از اولويت‌هاي اصلي همكاري فناورانه هستند.
وي افزود: ايران آمادگي دارد اين پروژه‌ها را با ضمانت قانوني، معافيت‌هاي گمركي و حمايت‌هاي مالياتي براي سرمايه‌گذاران چيني پشتيباني كند.

سرمايه‌گذاري مشترك و تأمين مالي پروژه‌ها
معاون وزير صنعت معدن و تجارت همچنين گفت: در حوزه سرمايه‌گذاري، ايران مدل‌هاي متنوعي براي همكاري با چين طراحي كرده است.
به گفته وي، يكي از مهم‌ترين اين مدل‌ها، ايجاد صندوق سرمايه‌گذاري مشترك ايران و چين با سرمايه اوليه حداقل ۲ ميليارد دلار است كه هدف اين صندوق، تأمين مالي پروژه‌هاي اكتشاف، توسعه، بهره‌برداري و فرآوري معدني در دو كشور است.

رئيس هيات عامل ايميدرو تاكيد كرد: سهم طرف ايراني ( ايميدرو) شامل محدوده‌هاي اكتشافي و پروانه‌هاي بهره‌برداري از معادن مس، طلا، زغال‌سنگ و ساير ذخاير معدني خواهد بود و سهم طرف چيني شامل منابع مالي ارزي (يوان، دلار يا يورو) متناسب با نياز پروژه‌ها است.

تعيين پروژه هاي اولويت دار

وي ادامه داد: كميته مشترك سرمايه‌گذاري ايران و چين، پروژه‌هاي اولويت‌دار را تعيين و منابع صندوق را بر اساس بازده اقتصادي، ملاحظات زيست‌محيطي و ارزش استراتژيك اختصاص مي‌دهد.

به گفته وي، بازگشت سرمايه از طريق صادرات محصولات توليدي يا فروش سهام پروژه‌ها پس از بهره‌برداري انجام مي‌شود. افزون بر اين، ايران آمادگي دارد از مدل‌هاي نوين مالي نظير تهاتر كالا با تجهيزات،Escrow-based Financing و حتي Tokenization پروژه‌هاي معدني در چارچوب مقررات ملي بهره گيرد.

وي با در بخش پاياني سخنانش گفت: ايران و چين با برخورداري از منابع عظيم معدني، نيروي انساني متخصص، و جايگاه ژئواستراتژيك در دو سوي آسياي بزرگ، مي‌توانند فصل تازه‌اي از همكاري‌هاي برد–برد را در زنجيره جهاني معدن و صنايع معدني رقم بزنند.
وي افزود: امروز ايران با رويكردي باز، شفاف و مبتني بر منافع متقابل، از حضور شركت‌هاي چيني در تمامي مراحل زنجيره ارزش — از اكتشاف تا صادرات محصول نهايي — استقبال مي‌كند.
سميعي نژاد افزود: ما بر اين باوريم كه آينده توسعه معدني آسيا، در گرو اعتماد متقابل، فناوري مشترك و سرمايه‌گذاري پايدار ميان كشورهاي دوست و هم‌پيمان است.
رييس هيات عامل ايميدرو اظهار داشت: اجازه دهيد اين همايش، نقطه آغاز فصل تازه‌اي از اين همكاري‌ها باشد.